Willibrord-Spital Emmerich ReesProhomine - Logo
  
Homepage / Afdelingen en behandelaanbod / Algemene orthopedie / Kunstgewricht (endoprothesiologie)

Kunstgewricht (endoprothesiologie)

Het plaatsen van kunstgewrichten is een typische en veelvoorkomende orthopedische operatie. Op de afdeling Algemene orthopedie in Emmerich wordt deze ingreep in de volledige omvang op alle grote gewrichten toegepast. Zo werden er in 2008 volgens het kwaliteitsrapport 230 heupprothesen en bijna 200 totale knie-endoprothesen (TEP) gebruikt. Afdelingshoofd dr. med. Roland Hilgenpahl heeft meer dan 20 jaar ervaring op het gebied van de endoprothesiologie. Zijn team en hij staan open voor de innovaties van de moderne endoprothesiologie (met minimaal invasieve, weefselbesparende toegangswegen en nieuwe implantaten), wanneer ze in klinische onderzoeken zijn bewezen.

Kunstheup

Bij een volledige heupprothese (ook wel totale endoprothese of TEP genoemd) wordt ook het door artrose aangetaste heupgewricht volledig vervangen. De endoprothese bestaat uit de heupkom en de schacht, waar de kogelkop op geplaatst wordt. De kop beweegt in de kom. De onderdelen van het gewricht (ofwel de gewrichtsoppervlakken) die in direct contact staan met elkaar (glijparing), kunnen uit verschillende materialen bestaan: een kop van keramiek kan worden geplaatst in een kom van polyethyleen of keramiek; een kop van metaal kan worden geplaatst in een kom van metaal of polyethyleen. De verschillende combinatiemogelijkheden hebben als doel de wrijving in de kom en daarmee de slijtage van de onderdelen tot een minimum te beperken, zodat het gewricht langer goed blijft. (Men spreekt ook wel over de houdbaarheid van de prothese.) De heupkom wordt in het bekken gedrukt ('press fit'), geschroefd of bevestigd door middel van cement. De schacht wordt met of zonder cement in het dijbeen (femur) geïmplanteerd. Bij een implantatie zonder cement wordt de prothese in het bot vastgeklemd. Vervolgens wordt de kop op de schacht vastgezet.
Op de orthopedische afdeling worden uitsluitend cementloze en gedeeltelijk gecementeerde (hybride) prothesen geplaatst. Er wordt zelden volledig gecementeerde TEP toegepast. De zorg wordt aangepast aan de (biologische) leeftijd, de botkwaliteit, de mobiliteit (bijv. vermogen tot gedeeltelijke belasting) en, niet onbelangrijk, de individuele behoeften van de patiënt.

Kunstknie

Wanneer de conservatieve behandeling met pijnbestrijding door middel van medicatie niet meer werkt tegen de vergevorderde slijtage van de knie (gonartrose), moeten de patiënt en de arts nadenken over 'de laatste mogelijkheid': een kunstknie (knie-TEP).

Net als bij de heupendoprothese zijn de vooruitzichten op lange termijn ook bij een kunstknie zeer goed. Zo blijkt uit wetenschappelijk onderzoek dat de ongekoppelde knie-TEP (ook wel oppervlakteprothese genoemd) in 90% van de gevallen ook na 15 jaar nog volledig functioneert. Er wordt met u besproken welk implantaat voor u het meest geschikt is. Naargelang de ontwikkeling van de slijtage zijn er meerdere implantaattypen:

Halve (unicondylaire) prothese:

Deze kan worden gebruikt wanneer uitsluitend de binnenkant (of in zeldzame gevallen uitsluitend de buitenkant) van het kniegewricht is versleten, terwijl de tegenoverliggende zijde van het gewricht en de knieschijf niet zijn aangetast. Er worden twee op elkaar passende implantaatonderdelen geplaatst en met botcement (vergelijkbaar met tweecomponentenlijm) in het bot vastgezet. Op deze wijze wordt de gewrichtsfunctie hersteld. Wanneer jaren later slijtage optreedt achter de knieschijf of aan de zijde van de knie die niet vervangen is, dan kan worden gekozen voor een totale endoprothese (TEP).

Ongekoppelde oppervlakteprothese:

Tegenwoordig wordt in de meeste gevallen de totale oppervlakte van het kniegewricht vervangen, wanneer meerdere delen van de knie door artrose zijn aangetast. Er wordt zeer weinig bot verwijderd en het implantaat past zich aan het natuurlijke oppervlak van het kniegewricht aan. De knie wordt verder aangestuurd door de eigen kniebanden en spieren die om het gewricht liggen.

Gekoppelde knie-TEP:

Dit wordt gebruikt wanneer de ligamenten van de knie (de houvast van het kniegewricht) niet meer in voldoende mate aanwezig of ernstig aangetast zijn. Bij dit implantaat zorgt de prothese zelf voor de stabiliteit. Sinds de ontwikkeling van de oppervlakteprothese wordt deze werkwijze niet meer zo vaak gebruikt.

Kunstschouder

(-> Schouderchirurgie)

Prothese van het bovenste spronggewricht, prothese van het grote-teengewricht

( -> Voetchirurgie)